calc'BOX

Kireçli su nasıl anlaşılır? Evdeki 8 belirti

Kireç rehberi6 dk okumaYazan: calc'BOX ekibi
Paslanmaz mutfak evyesi ve bataryası, evyenin dibinde beyaz kabuk ve kurumuş su lekeleri.
Kısaca

Kireçli suyun en güvenilir belirtisi ısınan ve kuruyan yerlerde kalan beyaz kabuktur: çaydanlığın dibi, musluk ağzı, perlatör ve duşakabin camı. Bardaktaki matlık, az köpüren deterjan ve sert çıkan çamaşır başka sebeplerden de olabilir; sirkeli bez ve deterjan dozu bunları ayırmaya yardım eder. Kesin cevabı sertlik ölçümü verir.

Suyun kireçli olduğu nasıl anlaşılır?

Suyunuzun kireçli olduğunu en kesin, su ısınan ya da kuruyan yerde kalan beyaz, sert kabuk gösterir. Sert su ısıtılınca içindeki kalsiyum karbonat yüzeye çöker; damla kuruyunca da mineral yerinde kalır.

Evde bakabileceğiniz sekiz belirti var, ama hepsi aynı ağırlıkta değil. Çaydanlık, musluk, perlatör ve duş camındaki kabuk büyük olasılıkla kireçtir. Bardaktaki matlık, az köpük ve sert çamaşır ise başka sebeplerle de ortaya çıkar; bunları ayırmanın yolu aşağıda.

Ayırmada en çok işe yarayan araç sirkeye batırılmış bir bezdir: kireç sirkeyle yumuşar ve silinir. Bezi kullanırken iki şeye dikkat: sirke ya da limon tuzu gibi asitli bir ürün çamaşır suyuyla karışırsa klor gazı çıkar, bu yüzden ikisi hiç buluşmamalı. Mermere, doğal taşa ve emaye yüzeye de asit sürmeyin.

Çaydanlıkta ve ütüde biriken beyaz kabuk kireç midir?

Evet, bu en güvenilir belirtidir. Çaydanlığın ya da su ısıtıcısının dibinde, rezistansın üstünde oluşan beyaz ve pürüzlü katman, ısınan sert suyun bıraktığı kalsiyum karbonattır.

Buharlı ütüden çıkan beyaz pullar da aynı şeydir. Kabuk kalınlaştıkça ısıtırken çıkan ses değişebilir; yine de ses tek başına bir teşhis değildir, önce dibe bakın. Temizliği için çaydanlık kireç temizleme yazısına göz atabilirsiniz.

Musluk dibinde ve perlatörde beyaz birikinti neden olur?

Bataryanın dibinde, kolun çevresinde ve ağzında biriken beyaz halka, damlaların kuruyup mineralini bırakmasıyla oluşur ve kireçtir. Perlatörü söktüğünüzde süzgecin deliklerinde beyaz, sert taneler görüyorsanız o da kireçtir; su incelir ve yana fışkırır.

Krom bataryanın ağzında ve dibinde biriken beyaz kireç kabuğu
Batarya ağzında ve dibinde kuruyan damlaların bıraktığı kireç.

Bir su kesintisinden sonra perlatörde kum ya da kahverengi tanecik bulursanız durum farklıdır. Bunlar şebekeden ya da borudan kopan tortudur, kireç değildir. Ayırmak kolay: kireç tanesi sirkede kabarcık çıkarıp dağılır, kum olduğu gibi kalır.

Perlatörü görmek için bataryanın ağzını saat yönünün tersine çevirin; sıkıysa üstüne bir bez sararak tutun, krom çizilmez. Aynı muslukta paslanmaz evyeye de bakın. Su kuruduktan sonra evyenin dibinde kalan beyaz halkalar ve süzgecin çevresindeki ince kabuk da kireçtir.

Duşakabin camındaki lekeler kireç mi, sabun artığı mı?

Çoğu zaman ikisi birden. Kuruyan damlanın bıraktığı yuvarlak beyaz izler kireçtir. Camın alt kısmında, şampuanın aktığı yerde biriken donuk tabaka ise büyük ölçüde sabun artığıdır; sabun sert sudaki kalsiyumla birleşip bu tortuyu yapar.

Ayırmak için lekeye önce sabunlu süngerle, sonra sirkeli bezle gidin. Sabunlu suyla dağılan kısım çoğunlukla sabun artığıdır; sabunla kalkmayıp sirkeyle kalkan beyaz noktalar kireçtir. Her iki durumda da işaret aynı yeri gösterir: suyunuz sert. Lekenin türüne göre hangi temizliğin işe yaradığı duşakabin kireç lekesi yazısında.

Bardaktaki matlık kireç mi, cam aşınması mı?

İkisi de olabilir ve ayırmak için bardağı silmeniz yeter. Kireç sirkeli bezle çıkar, cam aşınması hiçbir şeyle çıkmaz. Bulaşık makinesinden çıkan bardakta üçüncü bir ihtimal daha var: taşan makine tuzu.

Elde yıkadığınız bardakları da karşılaştırın. Leke elde yıkanan bardakta da kuruyunca beliriyorsa sebep büyük olasılıkla sudur. Yalnız makineden çıkanlarda görülüyorsa önce makinenin tuz, parlatıcı ve sertlik ayarına bakın.

Ne görüyorsunuzSilinceBüyük olasılıkla
Tebeşir gibi ince beyaz tozParmakla kolayca çıkıyorMakine tuzu taşmış ya da fazla
Beyaz damla izleri, puslu görünümSirkeli bezle çıkıyorKireç: parlatıcı az, tuz bitmiş ya da sertlik ayarı düşük
Süt bulaşığı gibi pus, ışıkta mavimsi ya da gökkuşağı renkliHiçbir şeyle çıkmıyorCam aşınması: fazla parlatıcı ya da çok yumuşak su
Cam bardağın yüzeyinde kurumuş beyaz kireç lekeleri
Sirkeli bezle çıkan beyaz lekeler kireçtir.

Cam aşınması kalıcıdır; camın yüzeyi bir kez aşındı mı eski hâline dönmez. Yumuşak su, yüksek sıcaklık ve uzun programlar onu hızlandırır. Arçelik'in bulaşık makinesi kılavuzu, suyunuz 5 °dH'nin altındaysa tuz kullanılmamasını yazar. Yani matlık her zaman kireçli su anlamına gelmez; bazen tam tersini gösterir. Makinede kireci önlemenin yolları bulaşık makinesi kireç önleyici yazısında.

Sabun az köpürüyorsa su kireçli midir?

Elde yıkarken sabun zor köpürüyorsa evet, bu sertliğin bir işaretidir. Sabun sudaki kalsiyum ve magnezyumla birleşir, köpürmek yerine tortu yapar.

Makinede durum farklıdır. Makine deterjanları zaten az köpürecek biçimde yapılır; Arçelik kılavuzu elde yıkama deterjanlarında köpük kontrolü olmadığını ayrıca belirtir. Makinenin camında köpük görmemeniz kireç belirtisi sayılmaz. Tersine, fazla köpük çoğunlukla aşırı doz ya da uygun olmayan deterjandan gelir.

Çamaşırlar neden sert ve gri çıkar?

Sert çıkan çamaşırın en sık sebebi, suyun sertliğine göre az kalan deterjandır. Arçelik kılavuzu deterjan miktarının çamaşırın miktarına, kirine ve suyun sertliğine bağlı olduğunu yazar; sert suda doz yetmezse çamaşır zamanla sertleşir ve kir tutunup gri görünür.

Kılavuz iki sebep daha sayar: deterjanın yanlış göze konması ve yumuşatıcıyla karıştırılması. Yani kireçle ilgisi var, ama doğrudan değil. Önce dozu ve gözü kontrol edin; sorun sürüyorsa suyun sertliğine bakın.

Deterjan çekmecesinde ya da kapak lastiğinde kalan beyaz macun da kireçle karıştırılır. Bu çoğunlukla tam çözünmemiş deterjandır ve ılık suyla dağılır; kireç suyla değil sirkeyle yumuşar. Makinenin kendisi için çamaşır makinesi kireç önleyici yazısına geçebilirsiniz.

Belirtiler tutuyorsa suyun sertliği nasıl doğrulanır?

Belirtiler bir fikir verir, sayı vermez. Suyun gerçekten ne kadar sert olduğunu su idarenizin analiz raporundan ya da evde bir test şeridiyle öğrenirsiniz; yöntemleri su sertliği ölçümü yazısında anlattık.

Kombide, termosifonda ve makinelerde kirecin neye yol açtığı bu yazının konusu değil. Cihaz cihaz ayrıntısı kirecin zararları sayfasında. Bulaşık makinesinin sertlik ayarını da ölçümden sonra yapın; kılavuzlar ayarın şebeke suyunun sertliği doğru ölçülerek seçilmesini ister.

Sık sorulan sorular

Klozette ve lavaboda biriken beyaz halka da kireç midir?

Beyaz ve sertse büyük olasılıkla kireçtir; suyun sürekli durduğu ya da kuruduğu çizgide birikir. Sirkeli bezle yumuşuyorsa kireç olduğu kesinleşir.

Belirtilerin hiçbiri yoksa suyum yumuşak mıdır?

Büyük olasılıkla yumuşak ya da orta serttir, ama emin olmak için ölçmek gerekir. Kireç yeni taşınılan bir evde ya da az kullanılan muslukta henüz görünür hâle gelmemiş olabilir.

Bardaklardaki cam aşınması temizlenebilir mi?

Hayır. Cam aşınmasında camın yüzeyi aşınmıştır; leke değil kalıcı bir hasardır. Yapılabilecek şey, parlatıcı miktarını ve tuz ayarını suya göre düzeltip yeni bardakları korumaktır.

Kaynaklar

Sıradaki yazılar

Cihazı yakından görün

Ana su borusunun dışına takılır; boru kesilmez, suya bir şey eklenmez.