Ütü kireci nasıl temizlenir? Buharlı ve kazanlı ütüde adım adım

Ütü kireci, ütünün kendi kireç temizleme işleviyle alınır: hazne musluk suyuyla doldurulur, ütü en yüksek ısıda ısıtılır, fişten çekilir ve lavabonun üstünde kireç düğmesine basılıp sallanır. Kazanlı ütüde soğumuş kazanın kireç tıpası açılıp boşaltılır. Üreticilerin çoğu hazneye sirke ya da kireç sökücü konmamasını ister; taban yalnız nemli bezle silinir.
Ütünün kireçlendiği nasıl anlaşılır?
Kireçlenen ütü önce buharını kaybeder: aynı ayarda daha az buhar çıkar, düğmeye basınca tabandan buhar yerine su damlar. Ardından giysilerde beyaz ya da kahverengi lekeler, tabandan dökülen küçük beyaz pullar görülür. Philips de kazanlı ütüler için aynı üç işareti sayar: kahverengi leke, kahverengi su ve su sızdırma.
Bu pullar, ütünün içinde ısınan suyun bıraktığı mineral tortusudur. Suyunuz ne kadar sertse ütü o kadar çabuk kireçlenir. Evinizdeki suyun sert olup olmadığını musluk başında birkaç işaretle anlayabilirsiniz; bunları kireçli su belirtileri yazısında topladık.
Buharlı ütüde kireç temizleme adım adım
Buharlı ütüde kireç, ütünün kendi kireç temizleme işleviyle ve haznedeki düz musluk suyuyla atılır. Philips bu işlevi tüm buharlı ütüleri için önerir; Bosch'ta adı Calc'n Clean, Braun'da anti calc konumudur. Düğmenin adı değişse de sıra hemen hemen aynıdır.
Kireç temizleme düğmesi olan ütü
- Ütü soğukken hazneyi musluk suyuyla en üst çizgiye kadar doldurun. Suya hiçbir şey eklemeyin.
- Buhar ayarını buharsız konuma, ısı ayarını en yükseğe alın ve fişi takın.
- Isıtma ışığı sönüp ütü tam ısınınca fişi prizden çekin.
- Ütüyü lavabonun üstünde, tabanı aşağı bakacak biçimde yatay tutun.
- Kireç temizleme düğmesine basın ya da ayarı o konuma çevirin ve hazne boşalana kadar ütüyü ileri geri sallayın. Tabandan kaynar su, buhar ve kireç parçaları çıkar; elinizi buharın önünden çekin.
- Düğmeyi bırakın, ütüyü yeniden ısıtın ve eski bir bezin üzerinde birkaç kez gezdirin. Tabanda kalan su ve kireç bu beze geçer, giysinize değil.
Çıkan su hâlâ bulanıksa işlemi tekrarlayın; Braun gerekirse üç kez yapılmasını söyler. Sıklık suya bağlıdır. Philips leke ve damlamayı önlemek için bir iki ayda bir temizlemeyi önerir, Bosch'un kılavuzu ise çok sert suda iki haftada bir yapılmasını ister.
Buhar ayar çubuğu çıkan ütü
Bazı Braun ütülerde buhar ayar çubuğu yerinden çıkarılabilir. Braun yalnız bu parçanın limon tuzlu ya da beyaz sirkeli suda bekletilmesine, sonra durulanıp yerine takılmasına izin verir. Hazneye asit konmaz. Çubuk yerine takıldıktan sonra ütülemeye başlamadan önce şok buhar düğmesine dört kez basın.
Kazanlı ütüde kireç nasıl boşaltılır?
Kazanlı ütüde kireç, kazanın altındaki kireç tıpası açılarak suyla birlikte dışarı akıtılır. Philips bu işi kullanımdan en az iki saat sonra, kazan tamamen soğuduğunda yapmayı ister. Sıcak kazanın tıpasını açmayın.
- Cihazın fişini çekin ve iki saat soğumasını bekleyin.
- Gövdeyi tezgâhın kenarına, tıpa dışarıda kalacak şekilde koyun.
- Tıpanın altına bir kap tutun. Bazı modellerden 900 ml kadar su çıkar; kabı büyük seçin.
- Tıpayı çevirip çıkarın; su ve kireç pulları kaba akar.
- Tıpayı yerine sıkıca takın.
Philips ayrıca ayda bir kazanın durulanmasını önerir: kazana 500 ml (bazı modellerde 900 ml) saf su konur, çalkalanır, dökülür ve bu iki kez daha yapılır. Kireç ışığı yanıp sönen ve sesli uyarı veren modellerde yöntem farklıdır. Hazne yarıya kadar doldurulur, ütü açılıp kendi kireç kabının üzerine konur ve düğme iki saniye basılı tutulur. İşlem iki dakika kadar sürer; sonra ütü nemli bir bezin üzerinde gezdirilir.
Kazanlı ütüde sabun kullanılmaz, taban ovulmaz. Ütü hiç buhar vermiyorsa kireç temizliği işe yaramaz; Philips bunu ayrıca yazar. O durumda yetkili servise danışın.
Ütü tabanındaki kireç lekesi ve tıkalı delikler nasıl temizlenir?
Ütü tabanı, ütü soğuk ve fişi çekiliyken nemli pamuklu bir bezle silinir. Bosch kılavuzu bunun dışında bir şey önermez: ovma süngeri ve kimyasal yok, tabanın metal cisimlere sertçe değmesine de dikkat edilir. Buhar deliklerinin ağzındaki beyaz halkayı nemli bir kulak çubuğuyla alabilirsiniz. Deliğin içindeki kireç ise ancak yukarıdaki kireç temizleme işleviyle çıkar.
Taban türüne göre kaçınmanız gerekenler:
- Paslanmaz çelik taban: çelik yün, ovma süngerinin sert yüzü ve bıçak ucu kullanmayın. Açılan çizikler kumaşa takılır.
- Seramik ya da emaye kaplı taban: ovma tozu ve sert sünger kaplamayı çizer ve matlaştırır. Kaplamanın üzerinde asitli sıvı bekletmeyin.
- Teflon (yapışmaz) kaplı taban: yalnız yumuşak bez kullanın. Tel, aşındırıcı toz ve sivri uç kaplamayı soyar.
- Alüminyum taban: çabuk çizilir. Ovmayın, sert bir yüzeyde sürtmeyin.
- Plastik hazne ve gövde: dışı nemli bezle silinir. Ütüyü suya batırmayın, hazneye temizlik ürünü koymayın.
Ütünün dışında da geçerli bir kural: Braun'un izin verdiği çubuğu sirkede bekletirken ya da başka bir şeyi temizlerken sirke, limon tuzu veya kireç sökücü çamaşır suyuyla asla buluşmasın. Asitle çamaşır suyu karışınca klor gazı çıkar.
Ütünün haznesine sirke konur mu?
Hayır, üreticilerin çoğu bunu açıkça yasaklar. Philips'in destek sayfası sirkeyi, nişastayı, kireç sökücüleri, parfümlü suyu ve kurutma makinesinden çıkan suyu aynı listeye koyar: bunlar su püskürtmeye, kahverengi lekeye ya da ütünün bozulmasına yol açabilir. Bosch kılavuzu daha da kesin konuşur. Sirke dahil her katkı cihaza zarar verir ve bu zarar garanti kapsamına girmez.
Braun da piyasadaki kireç sökücülerin ütüye zarar verebileceğini yazar; sirkeye yalnız yukarıda anlatılan çıkarılabilir parça için izin verir. Evde sık duyulan “hazneye yarım bardak sirke koy, buhar ver” tavsiyesi bu üç üreticinin kılavuzuyla çelişir. Bazı modellerin kılavuzu üreticinin kendi kireç sıvısını önerir. Ne kullanılacağını ütünüzün kılavuzu söyler; kılavuzunuz ne diyorsa o.
Ütüde hangi su kullanılmalı?
Philips ve Bosch ütülerini normal musluk suyuyla çalışacak biçimde tasarlar. Suyu sert bir bölgedeyseniz Philips saf ya da demineralize su kullanmayı ya da musluk suyunu yarı yarıya demineralize suyla karıştırmayı önerir. Bosch da 1'e 1 karışımı önerir, çok sert suda saf suyun payını artırır.
Kurutma makinesinin biriktirdiği su ise ütüye girmez; iki üretici de bunu yasak listesine yazar, biri klima suyunu da ekler. Parfümlü su için de aynı kural geçerli.
Ütüyü ne kadar temizlerseniz temizleyin, kireç her dolumda yeniden gelir. Sebebi ütüde değil suda: sudaki kalsiyum ve magnezyum ısınınca katı tortuya döner. Bunun neden olduğunu su sertliği nedir yazısında, evdeki kirecin hangi yüzeyde neyle çözüldüğünü kireç nasıl çözülür yazısında anlattık. Kirecin ütü dışında kombiye ve tesisata neler yaptığını kirecin zararları sayfasında bulabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Kireç temizliği yaparken ütü fişte kalabilir mi?
Buharlı ütüde hayır: Philips ve Braun ütüyü ısıttıktan sonra fişi çekip öyle lavabonun üstünde kireç düğmesine basmayı söyler. Kazanlı ütüde tıpa fiş çekili ve kazan soğukken açılır; kendi kireç kabıyla gelen modeller ise işlemi açıkken yapar, onlarda kılavuzdaki sırayı izleyin.
Kireç temizledikten sonra ütü neden kahverengi su damlatıyor?
İçeride çözülmüş kireç ve tortu kalmış olabilir. Ütüyü yeniden ısıtıp eski bir bezin üzerinde gezdirin; su temiz gelene kadar temizlemeyi bir kez daha yapın.
Ütüye yalnız saf su koymak doğru mu?
Kılavuza bağlıdır. Philips sert suda saf suyu ya da yarı yarıya karışımı önerir, Bosch ütülerini musluk suyuna göre tasarlar ve karışımı yeterli görür.
Kazanlı ütüde kireç ışığı yanmıyorsa temizlik gerekmez mi?
Gerekir. Philips ışıktan bağımsız olarak bir iki ayda bir kireç boşaltmayı ve ayda bir kazanı saf suyla durulamayı önerir.


